ไวรัสนิปาห์ (Nipah virus) คือโรคติดเชื้ออุบัติใหม่ที่ถูกจับตามองในระดับโลก เพราะแม้จะไม่พบการระบาดบ่อย แต่เมื่อเกิดขึ้นแล้วมักมีความรุนแรงและอัตราการเสียชีวิตสูง ไวรัสชนิดนี้เป็นโรคติดต่อจากสัตว์สู่คน โดยมีค้างคาวกินผลไม้หรือค้างคาวแม่ไก่เป็นแหล่งรังโรคตามธรรมชาติ
.
เชื้อสามารถแพร่สู่คนได้จากการบริโภคผลไม้หรืออาหารที่ปนเปื้อนน้ำลายหรือปัสสาวะของค้างคาว จากการสัมผัสสัตว์ที่ติดเชื้อ เช่น หมู รวมถึงการติดต่อจากคนสู่คนผ่านการสัมผัสใกล้ชิด ผู้ติดเชื้อในระยะแรกมักมีอาการไข้ ปวดศีรษะ อ่อนเพลีย คล้ายไข้หวัดทั่วไป ทำให้หลายคนไม่ทันระวัง แต่หากอาการรุนแรงขึ้นอาจนำไปสู่ภาวะสมองอักเสบ
.
ระบบทางเดินหายใจล้มเหลว และอาการทางระบบประสาทที่เป็นอันตราย ปัจจุบันยังไม่มียาหรือวัคซีนที่ใช้รักษาไวรัสนิปาห์โดยเฉพาะ การรักษาทำได้เพียงประคับประคองตามอาการ ทำให้การป้องกันเป็นสิ่งสำคัญที่สุด ไม่ว่าจะเป็นการล้างผลไม้ให้สะอาด หลีกเลี่ยงการกินผลไม้ที่มีรอยแทะหรือหล่นตามพื้น ไม่สัมผัสค้างคาวหรือสัตว์ป่วยโดยไม่จำเป็น และระมัดระวังการใกล้ชิดผู้ป่วยในพื้นที่เสี่ยง
.
ไวรัสนิปาห์เคยพบการระบาดเป็นระยะในหลายประเทศแถบเอเชียใต้และเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ แม้จะยังไม่ใช่โรคระบาดในวงกว้าง แต่ก็สะท้อนให้เห็นว่าโรคจากสัตว์สู่คนเป็นภัยใกล้ตัวกว่าที่คิด และการใส่ใจสุขอนามัยพื้นฐานอาจเป็นเกราะป้องกันที่สำคัญที่สุดของมนุษย์ในโลกปัจจุบัน
อาการเบื้องต้น
- เริ่มต้นคล้ายไข้หวัดใหญ่ มีไข้สูง ปวดศรีษะ ไอ เจ็บคอ
- อาการรุนแรง มึนนงง สับสน สมองอักเสบ โคม่า