ถ้าพูดถึงไก่ที่หน้าตาไม่เหมือนไก่ทั่วไป ไก่ที่ดูเหมือนหลุดมาจากรันเวย์แฟชั่น หนึ่งในสายพันธุ์ที่ใครก็ต้องนึกถึงคือ “ไก่โปรแลนด์” หรือ Polish Chicken ด้วยหงอนฟูพองอลังการเหมือนทรงผมยุควิกตอเรียน ที่ดูแปลกตาแต่มีเสน่ห์จนกลายเป็นที่รักของนักเลี้ยงสัตว์แฟนซีทั่วโลก เบื้องหลังความน่ารักนี้กลับเต็มไปด้วยปริศนาและข้อถกเถียงทางประวัติศาสตร์ที่ยังไม่มีข้อสรุปแน่ชัด
.
ถึงจะชื่อว่า “Polish” แต่หลายข้อมูลบอกว่าไก่สายพันธุ์นี้ไม่ได้มาจากโปแลนด์เลย คาว่า “Polish” อาจมาจากคาเก่าในภาษาอังกฤษว่า “Pol” หรือ “Poll” ที่แปลว่ายอดศีรษะ ซึ่งสอดคล้องกับลักษณะเด่นของไก่ที่มีขนหงอนคลุมหัวจนแทบมองไม่เห็นตา หลักฐานภาพวาดยุโรปตะวันตกโดยเฉพาะเนเธอร์แลนด์ ชี้ว่าไก่แบบนี้มีมาตั้งแต่ศตวรรษที่ 15-16 ในยุคทองศิลปะดัตช์
.
อีกฝั่งก็เชื่อว่าไก่โปรแลนด์มีต้นกาเนิดจากเอเชียกลางหรือแถบแคสเปียน แล้วผ่านโปแลนด์เข้ายุโรป ทาให้ชื่อสายพันธุ์เกิดจากเส้นทางเดินทางไม่ใช่แหล่งกาเนิดจริง ซึ่งสอดคล้องกับนิสัยตั้งชื่อสัตว์จากที่เจอมากกว่าต้นกาเนิด
.
ไม่ว่าจะมาจากที่ไหน ไก่โปรแลนด์เป็นไก่ที่มีเอกลักษณ์โดดเด่น ทั้งหงอน ขนสีสวยหลายแบบ ทั้งดา-ขาว ทอง เงิน เทาอมฟ้า บางตัวขนหยิกคล้ายผมหยักศก ความงามแบบ “บาร็อค-โรโคโค” นี้ทาให้มันเป็นที่หลงใหลของนักเลี้ยงไก่มาตั้งแต่ยุคกลางจนถึงปัจจุบัน
.
ในสหรัฐฯ ไก่โปรแลนด์ถูกนาเข้าช่วงศตวรรษที่ 19 กลายเป็นไก่ประกวดความงามในงานโชว์ และได้รับการรับรองจาก American Poultry Association (APA) ทั้งแบบมีหนวดเคราและไม่มี
.
ข้อเสียที่น่ารักของไก่โปรแลนด์คือ ขนหงอนบดบังสายตาทาให้มองไม่ค่อยดี ตื่นตกใจง่าย เดินชนของบ่อย ต้องการการดูแลและพื้นที่ปลอดภัยจากศัตรูตามธรรมชาติ
.
ปัจจุบันไก่โปรแลนด์ได้รับความนิยมเพิ่มขึ้นในหลายประเทศ รวมถึงไทย ไม่ได้เลี้ยงเพื่อเนื้อหรือไข่ แต่เพื่อความงามและความเพลิดเพลิน เป็นสัตว์เลี้ยงที่ถ่ายรูปขึ้นกล้อง และยิ่งคนมองหาความยูนีค ไก่โปรแลนด์ก็ยิ่งได้รับความสนใจมากขึ้น
.
แม้ปมประวัติศาสตร์ยังถกเถียงกัน แต่สิ่งที่แน่ใจได้คือ ไก่โปรแลนด์คือ “ศิลปะมีชีวิต” ที่เดินได้ ร้องได้ และมอบความสุขได้อย่างน่าประหลาดใจ